
Με νοιάζει τι θα πει ο κόσμος. Και το ομολογώ με μεγαλύτερη αμηχανία απ’ όση δικαιολογεί η φράση. Εδώ και χρόνια το «δεν με νοιάζει τι θα πει κανείς» λέγεται περίπου σαν απόδειξη ωριμότητας. Αν παραδεχτείς ότι ακόμη στενοχωριέσαι, χαίρεσαι ή αλλάζεις γνώμη ανάλογα με όσα ακούς, είναι πιθανό να σου πουν ότι δεν έχεις δουλέψει αρκετά με τον εαυτό σου. Κρίμα, μετά από τόση δουλειά με τον εαυτό μου, να εξακολουθούν να υπάρχουν κι άλλοι άνθρωποι.
Ομολογώ ότι αυτή η αδιαφορία μού φαίνεται κάπως επιλεκτική. Όταν κάποιος μου λέει ότι τον άγγιξε κάτι που έγραψα, σπάνια σκέφτομαι ότι η γνώμη του είναι απλώς δική του υπόθεση. Τη δέχομαι πρόθυμα και, αν είμαι ειλικρινής, τη θυμάμαι. Η ανεξαρτησία μου από τη γνώμη των άλλων γίνεται συνήθως πιο επείγον ζήτημα όταν η γνώμη τους παύει να με κολακεύει.
Δεν μας νοιάζει όλους η γνώμη των ίδιων ανθρώπων ούτε μας νοιάζει στον ίδιο βαθμό. Δυσκολεύομαι όμως να πιστέψω ότι υπάρχει άνθρωπος για τον οποίο δεν μετρά η γνώμη κανενός. Ακόμη κι όταν λέμε «ας λένε ό,τι θέλουν», συνήθως έχουμε εξαιρέσει από το «ας λένε» δυο τρεις ανθρώπους. Αν το ίδιο πράγμα το πουν εκείνοι, θα καθίσουμε να το ακούσουμε.
Και γιατί να μη μας νοιάζει; Δεν ζούμε μόνοι. Κάνουμε φιλίες, δουλεύουμε μαζί, παίρνουμε αποφάσεις που αλλάζουν την καθημερινότητα και κάποιου άλλου. Αν μια επιλογή μου έχει συνέπειες για τους ανθρώπους με τους οποίους ζω, η γνώμη τους είναι ένας τρόπος να μάθω ποιες είναι αυτές οι συνέπειες. Ακόμη κι όταν μια απόφαση αφορά κυρίως εμένα, θέλω να μπορώ να τη μοιραστώ με τους δικούς μου. Θέλω να ξέρω ότι μπορώ να τους πω τι αποφάσισα και να μ’ ακούσουν, ακόμη κι αν στη θέση μου θα έκαναν κάτι τελείως διαφορετικό. Αυτή είναι, για μένα, μία από τις χαρές του να ανήκω κάπου: μπορώ να μιλήσω ειλικρινά χωρίς να χρειάζεται να προβλέψω αν θα συμφωνήσουμε.
Θέλω να ανήκω κάπου όπου η διαφωνία δεν σημαίνει ότι περισσεύω.
Στη συνέντευξή του στις Rainbow Mermaids, ο Σωτήρης Τσαφούλιας παρατήρησε πως όσοι του γράφουν καλά λόγια στο διαδίκτυο τού τα λένε κι όταν τον συναντούν στον δρόμο, ενώ όσοι τον βρίζουν διαδικτυακά δεν του μιλούν έτσι από κοντά. Αργότερα στην ίδια κουβέντα είπε κάτι που μου έμεινε: «Από την άλλη, καταλαβαίνω περισσότερο αυτούς που με βρίζουν». Γιατί, όπως το έθεσε, «κάτι του κούνησες που δεν ήταν έτοιμο να κουνηθεί».
Έμεινα σ’ αυτό. Αν κάποιος ενοχλήθηκε, με ενδιαφέρει να καταλάβω τι τον ενόχλησε. Μπορεί να διάβασε σ’ αυτό που είπα κάτι που εγώ δεν είχα σκεφτεί. Μπορεί και να τον αδίκησα. Θα ήταν πολύ βολικό να αποφασίσω ότι, αφού με έβρισε, δεν υπάρχει τίποτα να εξετάσω. Εξίσου βολικό θα ήταν να πω ότι τον ενόχλησε η αλήθεια μου. Και στις δύο περιπτώσεις βγαίνω από τη συζήτηση ακριβώς όπως μπήκα: βέβαιη ότι έχω δίκιο.
Το πρόβλημα, για μένα, αρχίζει συχνά πολύ πριν μιλήσει κανείς. Σκέφτομαι να πω όχι σε μια συνεργασία και πιάνω τον εαυτό μου να ετοιμάζει μια εξήγηση που θα ακουγόταν πιο αποδεκτή από τον πραγματικό λόγο: ότι δεν θέλω. Μερικές φορές μάλιστα καταφέρνω να πείσω κι εμένα ότι καλύτερα να πω ναι. Κανείς δεν μου έχει ζητήσει ακόμη εξηγήσεις. Έχω ήδη φανταστεί τη δυσαρέσκειά τους και την έχω βάλει να αποφασίσει για μένα.
Ναι, με νοιάζει τι θα πει ο κόσμος. Θέλω να ακούω, και όταν βρίσκω λόγο, να διορθώνομαι. Θέλω επίσης να μπορώ να πάρω μια απόφαση που θα απογοητεύσει κάποιον, χωρίς να χρειαστεί πρώτα να πάψει να με νοιάζει αυτός ο άνθρωπος. Μπορεί να με στενοχωρήσει που δεν με καταλαβαίνει. Μπορεί να με καταλαβαίνει πολύ καλά και πάλι να μη συμφωνεί. Κι εγώ μπορώ να θέλω ακόμη να είναι στη ζωή μου και να επιλέξω αυτό που θεωρώ σωστό.
Αυτό μου φαίνεται πολύ δυσκολότερο από το να πω «δεν με νοιάζει».
Μ.


